O Grupo de Investigación en Reutilización e Orientación a Obxecto (GIRO) da Universidade de Valladolid, adscrito ao Departamento de Informática, estudou as posibilidades do sensor Kinect para a rehabilitación motora de pacientes hemipléxicos, é dicir, persoas que sofren a paralización da metade do seu corpo debido a algún tipo de enfermidade ou lesión nos centros motores do cerebro.

O estudo centrou un dos traballos finais do Master en Enxeñaría Informática da Uva, a cargo de Miguel Anxo Tejero de Pablos, quen defendeu o seu traballo o pasado 17 de xullo e obtivo unha cualificación de Sobresaínte. O alumno foi dirixido polo profesor Miguel Anxo Lagoa, gañador do segundo premio no concurso Desafío Universidade-Empresa 2014 da Xunta de Castela e León por este proxecto.

Este certame trata de fomentar a realización de proxectos de I+D+i conxuntos entre universidades e empresas, a partir de necesidades científico-tecnolóxicas concretas identificadas desde o sector empresarial. No caso do proxecto desenvolvido por Miguel Anxo Tejero de Pablos e Miguel Anxo Lagoa, responde a unha necesidade exposta pola empresa burgalesa ORHU Terapia Ocupacional para utilizar a plataforma Kinect de Microsoft en procesos de rehabilitación médica.

Deste xeito, o traballo levouse a cabo de xeito conxunto cos usuarios finais do dispositivo, os fisioterapeutas que xestionan a realización dos exercicios de rehabilitación. O fin último do proxecto é dispor dun sistema de baixo custo e ao alcance de calquera persoa, como é o sensor Kinect, para facer exercicios de rehabilitación a distancia que complementen os que se realizan nos centros baixo a supervisión directa dos especialistas.

Kinect permite aos usuarios controlar e interactuar cunha consola de videoxogos ou un computador sen necesidade de ter contacto físico cun controlador tradicional (un mando), xa que o sensor mapea os movementos corporais. En concreto, os investigadores utilizaron a versión 2 do sensor Kinect 'que introduce melloras na detección do corpo, a man e a orientación conxunta, utiliza unha cámara de alta resolución e é compatible con Windows Store -a tenda de aplicacións para o sistema operativo Windows- o que facilita a distribución das aplicacións desenvolvidas para Kinect', detallan.

Posibilidades do prototipo inicial

O prototipo inicial que desenvolveron permite facer un exercicio de rehabilitación de cóbado e tres exercicios de rehabilitación de ombreiro. O sistema almacena as repeticións que se executan por exercicio e mostra o valor do ángulo de flexión, extensión, etc. que o paciente consegue alcanzar. Así mesmo, de cara ao fisioterapeuta, reflíctese o progreso alcanzado cos exercicios 'para así poder manter un control da mellora do paciente', apuntan. Ademais, o fisioterapeuta pode recadar información persoal e información médica sobre o paciente e visualizar os resultados dos exercicios en forma de táboa e en forma de gráfica para comprobar a súa evolución.

Coas observacións das probas realizadas, os investigadores puideron extraer unha serie de conclusións que lles posibilitarán 'afinar' o sistema introducindo as melloras oportunas. Respecto ao sensor Kinect, consideran que é 'preciso e útil' aínda que a súa tecnoloxía aínda se atope en desenvolvemento; mentres que respecto da idea e ao traballo realizado cren que pode extrapolarse a outros protocolos e que ter un 'cliente' real involucrado no desenvolvemento axuda en gran medida a optimizar a experiencia.

Os próximos pasos centraranse en engadir novos exercicios, mellorar a interfaz do sistema para que sexa máis atractiva visualmente, non limitar a realización dos exercicios a unha soa posición e en automatizar o control.

Concurso Desafío Universidade-Empresa

O Concurso Desafío Universidade-Empresa enmárcase na Estratexia Rexional de Investigación e Innovación para unha especialización intelixente de Castila e León (RIS3) 2014-2020 e conta co patrocinio da División Global Santander Universidades. Está promovido pola Consellería de Educación, a través da Fundación Universidades e Ensinos Superiores de Castela e León (Fuescyl), coa colaboración da Axencia de Innovación, Financiamento e Internacionalización Empresarial (ADE), adscrita á Consellería de Economía e Emprego.

O concurso outorga premios aos proxectos mellor valorados polo xurado. Cada un dos tres gañadores recibe unha cantidade económica de entre 8.000 e 12.000 euros, destinada a financiar a execución do proxecto conxunto. Adicionalmente, outórgase un premio especial de 8.000 euros para novos emprendedores e un accésit de 3.000 euros para asociacións de interese social. A terceira edición do concurso, que aumentou a contía económica total até os 45.000 euros, está en marcha actualmente, e nela poderán participar investigadores, persoal universitario, membros do Consello Superior de Investigacións Científicas (CSIC), empresas ou agrupacións empresariais (clústeres).