Os sistemas comerciais existentes para a mobilidade de persoas con discapacidade visual son insuficientes en España, porque resultan moi custosos e demasiado aparatosos. Así o sinala un equipo de investigadores da Universidade Carlos III de Madrid (UC3M), que deseñaron un novo sistema para esta tarefa.

A nova técnica, que funciona como unha guía de sons que informa do entorno ao usuario, trata precisamente de facer máis económicos este tipo de enxeños complementarios ao clásico bastón ou can guía. O funcionamento do sistema desenvolveuno o investigador Pablo Revuelta baixo a supervisión dos profesores Belén Ruíz Mezcua e José Manuel Sánchez Pena del Centro Español de Subtitulado e Audiodescripción.

A proposta consiste nun procesador de estereovisión que, medindo a diferenza de imaxes captadas por dúas cámaras lixeiramente desprazadas, calcula a distancia a cada punto da escena. Despois, para transmitir esa información ao usuario emprégase un código de sons que informa da posición e distancia dos distintos obstáculos.

"Para representar a altura, o sintetizador emite ata oito tons distintos", explican os seus creadores. Ademais, os sons están localizados lateralmente, de forma que algo á esquerda soa máis forte por ese lado, e viceversa.

As persoas entrevistadas polos investigadores para desenvolver o proxecto lamentábanse, entre outras cousas, da aparatosa montaxe doutros sistemas. O tamaño do novo prototipo consegue reducir o tamaño facéndoo máis práctico. Componse duns lentes con dúas microcámaras, unha placa do tamaño dun paquete de tabaco xunto á batería, un pequeno amplificador de audio estéreo e uns cascos de transmisión ósea.

A cantidade de información recibida da escena depende do perfil cognitivo seleccionado. Pódese elixir entre "seis perfís, dende un moi sinxelo, con alarma sonora só cando te vas chocar, a outros que describen a escena con sesenta e catro sons simultáneos," indica Revuelta. 

Enquisas a expertos

Para desenvolver o proxecto realizáronse enquisas a persoas expertas no campo da rehabilitación, a discapacidade visual e en técnicas e tecnoloxías de procesado de imaxe e son. A transformación a sons do sistema probouse en 28 persoas videntes, con baixa visión e cegas. E o sistema final, con 8 persoas cegas en ámbitos reais.

En xeral, do dispositivo presenta capacidades reais de descrición do ámbito, aínda que todos os participantes coinciden en que necesita algúns retoques, como reducir a taxa de erros do detector de profundidade.

Segundo Revuelta, "o sistema pretende ser un complemento ao bastón ou ao can guía, en ningún caso unha substitución". Nese sentido, mentres a persoa invidente presente unha audición normal, podería usalo.

O sistema aínda non está nunha fase comercialización, porque de momento tan só se construíu un prototipo. Unha das súas principais vantaxes sería o seu prezo, que calculan que podería oscilar en torno a 250 euros, "moi económico en comparación con outros sistemas que se comercializan actualmente", segundo os investigadores.

"É responsabilidade de toda a sociedade garantir a existencia deste tipo de liñas de investigación aplicada se pretende poder dicir sen titubos que cremos e aplicamos a declaración universal dos dereitos humanos", conclúe o investigador.