Como a tecnoloxía mellora a vida das persoas con discapacidade

• Amplía as súas posibilidades e outórgalles maior calidade de vida. Tamén beneficia ás súas familias

Un neno que non pode camiñar pola súa deficiencia, faino grazas a un invento chamado “exoesqueleto”. Un adolescente que ten dificultades para entender como comunicarse coas persoas faino axudándose cunha aplicación no seu móbil, ou outro que non posúe linguaxe pode expresar aquilo que desexa grazas un conxunto de imaxes que ten no seu teléfono. Outro neno vai á escola e ten unha tablet que o axuda a aprender do mesmo xeito que os seus compañeiros e un mozo cunha discapacidade sensorial ou motriz pode ir traballar porque ten os apoios tecnolóxicos adecuados para que o seu rendemento sexa como o de calquera outro.

Hai só unhas décadas atrás, isto parecía ciencia ficción, con todo, nos últimos anos estamos a afacernos que a tecnoloxía aumentou as posibilidades das persoas con discapacidade, apoiándoos no funcionamento da súa vida cotiá e xerando unha maior calidade de vida para elas e as súas familias.

Estes apoios tecnolóxicos permiten estender e expandir as capacidades humanas. Estivemos moi afeitos ver as cadeiras de rodas, audífonos e outros elementos, pero pouco se ofrecía para outras discapacidades. Co desenvolvemento da informática, Internet e a caída nos custos producida polo software libre, a oferta multiplicouse.

Hoxe contamos con aplicacións que melloran a linguaxe e a comunicación, a comprensión do mundo, permiten apontoar as habilidades sociais, facilitan a aprendizaxe, a inclusión laboral, melloran as posibilidades da iniciación deportiva e a competición de alto rendemento, acompañan na recreación, a saída cultural, a seguridade e moitas outras cousas máis. Ademais, tamén contamos con tecnoloxías adaptadas para cada ciclo da vida das persoas e para cada tipo de discapacidade.

Así mesmo, é de destacar que, facendo unha rápida revisión nas principais revistas científicas internacionais, pódese observar un incremento exponencial dos traballos publicados sobre esta temática. E a xulgar polos resultados que se obteñen e o interese que suscitan, a tendencia indica que seguirán crecendo.

Por outra banda, o noso país atópase nun moi bo momento para á promoción da así chamada “tecnoloxía inclusiva”, debido, por unha banda, á capacidade emprendedora dos nosos técnicos e científicos, polo outro ao gran protagonismo social que posúen as persoas con discapacidade e as súas organizacións. O Plan Nacional de Discapacidade anunciado recentemente polo goberno ofrece un marco ideal para tal desenvolvemento.

Pero con isto tócanos tamén unha responsabilidade que debemos compartir. Moita desta tecnoloxía inclusiva é gratuíta, pero ás veces non é accesible para todos, haberá que traballar alí. Así mesmo, é imprescindible contar con sistemas de financiamento da tecnoloxía inclusiva. Contar con liñas de créditos e subsidios para usuarios, emprendedores, desenvolvedores, investigadores, familias, organizacións. Dentro do universo das aplicacións e produtos que se ofrecen non sempre é fácil elixir, por iso contar con formas de orientación para usuarios será necesario. O deseño deberá estar guiado pola evidencia internacional e centrado na persoa con discapacidade, sendo esta integrante do devandito proceso e verificador da calidade. Actualmente en países como España isto constitúe unha fonte e traballo para moitos. As tres ideas esenciais para seguir consolidando a tecnoloxía de apoio ás persoas con discapacidade son: a diversidade xera crecemento, a innovación é central para o desenvolvemento, a inclusión é un proceso permanente.